Klasik Divan Dijital Beşerî Bilimler Platformu
Klasik Divan Dijital Beşerî Bilimler Platformu, klasik Türk edebiyatı çalışmalarını dijital yöntem ve araçlarla desteklemeyi amaçlayan bir akademik platformdur. Bu yazıda platformun amacı, kapsamı ve sunduğu imkanlar tanıtılmaktadır.
DIJITAL BEŞERÎ BILIMLER
Dilan Adanç
3/13/2026
Pandemi döneminde akademik faaliyetlerin çevrim içi ortama taşınması; lisansüstü öğrencilerin bir araya gelerek yeni bir çalışma topluluğu kurma fikrini ortaya çıkarmıştır. Bu düşünceden hareketle 15 Ocak 2021 tarihinde Klasik Divan topluluğu kurulmuş ve akademik etkinliklerle faaliyetlerine başlamışlardır. Başlangıçta küçük bir öğrenci topluluğu iken zamanla büyüyerek âdeta bir okul hüviyeti kazanmıştır.
KD Dijital Projeler Ekibi, 2024 yılında Klasik Divan bünyesinde kurulmuş olup Dijital Beşerî Bilimler alanında proje geliştirmeyi, dijital yöntem ve araçların kullanımı yaygınlaştırmayı amaçlayan bir çalışma grubudur. Ekip; eğitim faaliyetleri ve uygulamalı çalışmalar yürütmüş; bu kapsamda Amasya Şairler Atlası adlı dijital haritalama projesini geliştirerek Amasya ile ilişkili şairlerin biyografik ve mekânsal verilerini dijital ortamda görünür hâle getirmiştir. Çalışmalarını akademik düzeye taşıyan ekip, proje çıktısını uluslararası sempozyumda bildiri olarak sunmuş ve devamında dijital yöntemlerle Osmanlı edebî muhitlerini inceleyen TÜBİTAK destekli yeni bir araştırma projesi geliştirmiştir.
16. Yüzyıl Osmanlı Edebî Muhitlerinin Coğrafi Bilgi Sistemleri, Sosyal Ağ Analizi ve Veritabanı ile Haritalandırılması ve Edebî İlişkilerinin İncelenmesi adlı TÜBİTAK Projemiz, Osmanlı edebî muhitlerini Coğrafi Bilgi Sistemleri, sosyal ağ analizi ve veri tabanı teknolojileri aracılığıyla çok katmanlı biçimde ele almayı; mekân, kişi ve metin ilişkilerini dijital yöntemlerle analiz ederek edebî muhitlerin görünmeyen bağlarını ortaya çıkarmayı hedeflemektedir. Osmanlı edebiyatını veri temelli araştırmaların imkânlarıyla yeniden düşünen bu çalışma, alanın dijital dönüşümüne öncülük etmesi bakımından büyük önem taşımaktadır.
Projenin yürütücüsü Eğe Üniversitesi öğretim üyelerinden Prof. Dr. Şerife Yalçınkaya önderliğinde hayata geçirilmektedir. Ekip, bir yandan da "Dijital Beşeri Bilimler Akademisyen Ağı" projesini hayata geçirmeye çalışıyor. Bu proje ile farklı üniversitelerden akademisyenleri bir araya getirerek iş birliğini; alandaki bilgi ve güncel çalışmaların paylaşılmasını sağlamayı hedeflemektedir. Projelerimiz ve Akademik Ağ ile ilgili detaylı bilgileri DBB Projelerimiz ve Dijital Beşerî Bilimler Akademisyen Ağı sekmemizde bulabilirsiniz.
Platform kapsamında Duyurular sekmesinde güncel gelişmeler paylaşılmakta; Dijital Kaynaklar sekmesinde ise Klasik Türk edebiyatı araştırmacıları için hazırlamış olduğumuz sözlükler, yazma eser kütüphaneleri, akademik platformlar ve veri tabanları yer almaktadır. DBB Projeler sekmemizde ise Dijital Beşerî Bilimler alanında yürüttüğümüz çalışmalar ve proje çıktılarımız yer almaktadır.
Bu platformun temel hedefi; Dijital Beşerî Bilimler alanında çalışan araştırmacılar arasında iş birliğini güçlendirmek ve dijital araçların beşerî bilimler araştırmalarında daha etkin biçimde kullanılmasını teşvik etmektir. Ayrıca araştırmacılar arasında bilgi, deneyim ve proje çıktılarının paylaşılmasını sağlayarak alandaki çalışmaların görünürlüğünü sağlamaktır.
